Академический словарь башкирского языка. Том I. Страница 127


Поиск по словарям

Башҡорт теленең академик һүҙлеге. Том I

АВТОБИОГРАФИЯ
1. Карапта бөтә команда ҡатнашҡан эш.
□ Аврал.
2. кусм. Бөтә коллектив менән тиҙ генә башҡарыуҙы талап иткән эш. □ Аврал. Аврал режимында эшләу.
АВСТРАЛИЙ (Р.: австралиец; И.: Australian; T.: Avustralya) и.
Австралияла йәшәгән халыҡ һәм шул халыҡтың кешеһе. □ Австралиец, австралийцы. Австралий ҡатын-ҡыҙы.
АВСТРИЙ (Р: австриец; И.: Austrian; T.: Avusturya) и.
Австрияның төп халҡын тәшкил иткән милләт һәм шул милләт кешеһе. □ Австриец. Австрий халҡы. Австрий ҡатыны.
АВТО... I [рус. < фр. automobile ‘автомобиль’] (Р.: авто...; И.: auto...; T.: oto...)
1. ‘Автомобиль’, ‘автомобилгә бәйле’ мәғәнәһендәге ҡушма һүҙҙәрҙең тәүге өлөшө.
□ Первая часть сложных слов со значением ‘относящийся к автомобилю’, ‘автомобильный’. Автобензин. Автобензовоз. Автобизнес. Автодеталь. Автокосметика. Автопокрышка. Автоприцеп. Авторалли. Автосервис.
2. Берәй үҙенсәлеккә йәки тәғәйенләнешкә эйә булған автомобиль. □ Обозначает автомобиль какого-л. свойства или назначения. Автофургон. Автоцистерна.
АВТО... II [рус. < гр. automates ‘үҙенән-үҙе хәрәкәт иткән’] (Р: авто...; И.: auto...; T.: oto...)
1. ‘Автомат’ (1), ‘автоматик’ мәғәнәһендәге ҡушма һүҙҙәрҙең тәүге өлөшө. □ Первая часть сложных слов со значением ‘относящийся к автомату’ (1), ‘автоматический’. Автодиспетчер. Автолиния. Автопилот. Авторучка. Автотормоз.
2. Үҙйөрөшлө. □ Самодвижущийся, самоходный.
АВТО... III [рус. < гр. autos ‘үҙе’] (Р: авто...; И.: auto...; T.: oto...)
‘Үҙ’, ‘үҙенең’ мәғәнәһендәге ҡушма һүҙҙәрҙең тәүге өлөшө. □ Первая часть сложных слов, обозначающих направленность
чего-л. на самого себя; свой, собственный. Автобиография. Автогол. Автокарикатура. Автопортрет. Автореферат.
АВТОБАЗА [рус. автомобильная база] (Р: автобаза; И.: motor pool; T.: oto nakliyat ve tamir işletmesi) u.
Автомобилдәрҙең эшен ойошторған предприятие, шулай уҡ уларҙың тора һәм ремонтлана торған урыны. □ Автобаза. Автобазала эшләу. Үҙәк автобаза. Автобаза диспетчеры.
АВТОБАН [рус.< нем. Autobahn ‘машина юлы’] (Р: автобан; И.: superhighway; T.: otoban) и.
Машиналар юғары тиҙлектә хәрәкәт итә торған киң юл. □ Автобан (широкая автомагистраль для скоростного движения автомобилей). Автобан төҙөу. Автобан буйлап хәрәкәт итеу. ■ Австрия менән Швейцариялағы автобандарҙа тиҙлек сәғәтенә 130 км һәм 120 км-ға сикләнгән. «Википедия» ирекле энциклопедия сайты-нан.
АВТОБИОГРАФИК (Р: автобиографический; И.: autobiographic(al); T.: otobiyografik) с.
1. Автобиографияға мөнәсәбәтле. □ Автобиографический. Автобиографик мәғлу-мәт.
2. Автобиография характерындағы. □ Автобиографичный. Автобиографик һу-рәтләмә. Автобиографик повесть. ■ Автобиографик әҫәрҙәрҙә яҙыусы уҙенец тормош юлын, индивидуаль яҙмышын тасуирлау аша билдәле бер эпоха кешеләре өсөн хас булған һыҙаттарҙы аса. М. Ғималова.
АВТОБИОГРАФИЯ [рус. < гр. autos ‘үҙе’ + bios ‘йәшәү’ + grapho ‘яҙам’] (Р: автобиография; И.: autobiography; T.: özgeçmiş) и.
Кешенең үҙ тормош юлын тасуирлаған яҙыу. □ Автобиография. Яҙыусыныц автобиографияһы. Автобиография яҙыу. ■ Ауыл советына автобиографияма мисәт баҫтырырға бар[ҙым]. Ә. Вахитов.
127