Академический словарь башкирского языка. Том I. Страница 153


Поиск по словарям

Башҡорт теленең академик һүҙлеге. Том I

АДСТРАД
тура килде: гел күсеп йөрөйөм, гел юлдамын. Т. Ғирфанов.
3. Мөһим ваҡиға уңайы менән берәй кешене ҡотлаған яҙыу. □ Адресное поздравление. Юбилярға адрес әҙерләү. ■ Уларҙың мәртәбәле юбилейы нәҡ Ғашиҡтар көнөнә тап килеүе менән икеләтә байрам төҫө алды. Ә Башҡортостан Президентының ҡотлау адресы матур тантанаға рәсмилек өҫтәне. «Йәшлек», 15 февраль 2011.
4. инф. Мәғлүмәттең компьютер хәтерендә торған урынын күрһәткән символ, билдә. □ Адрес (символ, определяющий место хранения или назначения информации в памяти компьютера).
5. инф. Компьютерҙың компьютерҙар сылбырында торған урынын билдәләүсе символдар, билдәләр. □ Адрес (символы, однозначно определяющие местонахождение компьютера в компьютерной сети).
6. инф. Электрон почтаның адресы.
□ Адрес электронной почты. ■ һорауыңды inzer_arh@mail.ru электрон адресына яҙып ебәрә алаһың. «Инйәр», № 99, 2011.
АДРЕСАНТ [рус.] (Р.: адресант; И.: addresser; T.: gönderilen) и.
Почта, телеграф аша адреслап хат йә башҡа нәмә ебәргән кеше йәки ойошма.
□ Адресант.
АДРЕСАТ Iрус.] (Р: адресат; И.: addressee; T.: göndaren) и.
Хат йә башҡа нәмәлә адресы күрһәтелгән кеше йәки ойошма. □ Адресат. Хаттың адресаты. ■ Адресатҡа хат ебәрәһең дә, яуапты бер нисә минуттан алаһың. Элемтәнең бындай тиҙлеге һоҡландыра, илһамландыра. «Йәшлек», 9 декабрь 2007.
АДРЕСЛАНЫУ (адреслан-) ҡ. ҡар. адреслау.
АДРЕСЛАУ (адресла-) (Р: адресовать; И.: address; T.: adamak) ҡ.
Хат йә башҡа нәмәне берәй адресҡа тәғәйенләү. □ Адресовать. Хатты адреслау. Миңә адресланған хаттар.
АДРЕСЛЫ (Р: адресный; И.: addres; T.: adres) с.
1. Адресы булған. □ Имеющий адрес, с адресом. Адреслы хат.
2. Кемгәлер, ниндәйҙер төркөмгә тәғәйенләнгән ярҙам, программа. □ Адресный, адресованный. Адреслы ярҙам. Адреслы программа. ■ Тәү сиратта был дәүләттең социаль сәйәсәтендәге дөйөм Рәсәй үҙгәрештәре менән бәйле. Халыҡтың аҙ тәьмин ителгән ҡатламдарына адреслы ярҙам — уның төп йүнәлештәренең береһе. «Башҡортостан», 7 декабрь 2010.
АДРЕСТАР ӨҪТӘЛЕ (Р: адресный стол; И.: address bureau; T.: adresler bürosu) и.
Ниндәйҙер урында йәшәүселәрҙең адресы тураһында белешмә биреүсе учреждение. □ Адресный стол.
АДСОРБЦИЯ [рус. < лат. ad + sorbeo\ (Р: адсорбция; И.: adsorption; T.: emme) и. хим. физ.
Күмерҙең һәм башҡа ҡаты еҫемдәрҙең үҙҙәренең өҫкө йөҙөндә газдарҙың, парҙарҙың һәм ирегән матдәләр өлөшсәләрен йотоу үҙенсәлеге. □ Адсорбция. Газдар адсорбцияһы.
АДСОРБЦИЯЛАНЫУ (адсорбция-лан-) (Р: адсорбироваться; И.: be adsorbed; T.: emilmek) ҡ. хим. физ.
Газ, пар һәм ирегән матдәләр өлөшсәләренең ҡаты есем йөҙлөгөндә (мәҫәлән, күмерҙең) йотолоуы. □ Адсорбироваться. // Адсорбирование.
АДСОРБЦИЯЛАУ (адсорбцияла-) (Р: адсорбировать; И.: adsorb; T.: adsorbe etmek) ҡ. хим. физ.
Ҡаты еҫемдәрҙең үҙҙәренең өҫкө йөҙөндә газ, пар һәм ирегән матдәләр өлөшсәләрен йотоуы. □ Адсорбировать. // Адсорбция.
АДСТРАД [рус. < лат. ad ‘эргәһендә’ + stratum ‘ҡатлам’] (Р: адстрад; И.: adstrat; Т.: adstrat) и. лингв.
Оҙаҡ аралашыу сәбәпле күрше телдең йоғонтоһонан барлыҡҡа килгән лексик ҡатлам. □ Адстрад. Сыуаш телендәге татар адстрады. Үзбәк телендәге иран адстрады.
153