БОЛАСЫ
Баҫым, ҡыҫымға ҡаршы ҡуҙғалған хәрәкәттә ҡатнашыусы. □ Участник волнений, беспорядков; бунтовщик. ■ Атайымдың төрмәгә ябылыу ы беҙгә бик ҙур ауырлыҡ килтерҙе. «Боласы бисәһен тотмайым!»—тип, теген мастерскойының хужаһы .. әсәйемде лә эштән ҡыуып сығарған. Ф. Иҫәнғолов.
БОЛАСЫ II (Р.: скандалист; И.: brawler; T.: kavgacı) и.
Шау-шыу, янъял күтәреүсе. □ Скандалист, дебошир.
БОЛАСЫЛ (Р.: склонный к бузотёрству; И.: prone to scandal, scandalous; T.: kavgacı) с.
Бола (I, II) ҡуптарыусан. □ Склонный к бузотёрству, скандальный. Боласыл халыҡ. Боласыл кеше.
БОЛАУ (бола-) ҡ. ҡар. боларыу 1. Болап осҡан кус.
БОЛАШ (Р: часть свадебного обряда; И.: sort of ethnographic rite; T: düğün töreni) и. этн.
Туй йолаһында ҡотто тотоу, һаҡлау йолаһы. □ Часть свадебного обряда; обряд направлен на поимку и сохранение жизненной силы, счастья, удачи, благополучия невесты. S Ҡоҙалар килеп еткәс, ҡотҡа болаш башлана. Башҡорт мифологияһынан.
БОЛАШЫУ (болаш-) (Р: дёргать; И.: quarrel; T: çekmek) ҡ. диал.
1. ҡар. булышыу 2.
2. диал. Тартҡылашыу, талашыу. □ Дёргать, ссориться. Уйынсыҡҡа болашыу.
БОЛГАР [боронғо төрки булғар] (Р: болгарин; И.: Bulgarian; Т: Bulgar) и.
Болгарияның төп халҡын тәшкил иткән милләт һәм шул милләттең кешеһе (славян телдәренең береһендә һөйләшә). □ Болгарин. Болгар халҡы. Болгар ҡатыны. Болгар теле. М Поручик Богданов, штаб офицеры булараҡ, казармала тугел, болгарҙар йортонда айырым булмәлә йәшәне. Ә. Хәкимов.
БОЛГАРКА [рус.] (Р: болгарка; И.: hind of a saw; T: alet) и.
Тимер, таш киҫә торған инструмент. □ Болгарка. Болгарка менән эшләу.
БОЛГАРСА (Р: по-болгарски; И.: in Bulgarian; T: Bulgarca) р.
1. Болгар телендә. □ По-болгарски. Болгарса һөйләшеу. ■ Болгарса өйрәнә төшөп, эш араһында газетаға куҙ һала башлағас, Зөфәр бындағы сетерекле хәлдәргә иғтибар итмәй ҡалманы, әлбиттә. Ә. Хәкимов.
2. Болгарҙарға хас рәүештә. □ Как болгары, по-болгарски. Болгарса бейеу. Болгарса кейенеу.
БОЛҒАҒЫС (Р: мешалка; И.: mixer; T: karıştırıcı) и.
Болғатҡыс. □ Мешалка. Болғағыс менән болғатыу.
БОЛҒАЙ-БОЛҒАЙ (Р: махая; И.: waving; T: sallayarak) р.
Тегеләй-былай сайҡап. □ Махая. Болғай-болғай йугереу.
БОЛҒАҠ I [боронғо төрки булғаҡ ‘бола’] (Р: вносящий разлад; И.: intrigant; T: entrikacı) с.
Ара бутап йөрөүсән. □ Вносящий разлад, занимающийся интригами (интриган). Болғаҡ кеше.
БОЛҒАҠ II (Р: подстрекатель; И.: instigator; T: baştak) и.
Боласыл кеше. □ Подстрекатель.
БОЛҒАҠ III (Р: мутный; И.: turbid; T: bulanık) с.
Болғансыҡ. □ Мутный (о воде). Болғаҡ һыу.
БОЛҒАЛАНЫУ (болғалан-) (Р: качаться; И.: sway; T: sallanmak) ҡ.
Тегеләй-былай болғаныу. □ Качаться, шататься (при ходьбе). ■ Болғаланып, ерҙе мансып йәшкә, юлдарыма томан сылана. Б. Вәлит.
БОЛҒАНДЫРЫУ (болғандыр-) (Р: мешать; И.: mix; T: karıştırmak) ҡ.
1. Әйләндереп-әйләндереп, аҫтын-өҫкә килтереү; болғау. □ Мешать, размешивать. ■ Ал биҙ(е)рә, гөл биҙ(е)рә һыуҙарҙы болғандыра. Халыҡ йырынан.
2. Болғансыҡҡа әйләндереү; болғансыҡлау. □ Делать мутным, мутить. Тау һырт
312