Академический словарь башкирского языка. Том II. Страница 58


Поиск по словарям

Башҡорт теленең академик һүҙлеге. Том II

БАБҠАЙ
ҡулланыла). □ Баббит. / Баббитный, баббитовый. Баббит иретеу.
БАБҠАЙ (Р.: дедушка по матери; И.: grandfather from the mother’s side; T: dede) u. диол.
Әсәйҙең атаһы. □ Дедушка по матери (отец матери). Бабҡайымдарға барып киләм әле.
БАБЛАУ (бабла-) (Р.: разделять книгу на главы; И.: divide a book into chapters; T.: kısımlara ayırmak) ҡ. иҫк. кит.
Китапты, яҙманы бүлектәргә бүлеү.
□ Разделять книгу, записи на главы, разделы. // Деление, разделение, разбивка. Яҙманы баблап сығыу.
БАБУИН [рус. < фр. babouin] (Р: бабуин; И.: baboon; T.: babun) и.
Павиандар төрөнә ҡараған маймыл.
□ Бабуин (обезьяна рода павианов) (лат. Papio cynocephalus).
БАБУЛ I [рус. бобыль] (Р: бобыль; И.: landless poor peasant; T.: topraksız köylü) и. иҫк.
Ерһеҙ ярлы крәҫтиән. □ Бобыль (безземельный крестьянин). Бабулдарҙың тормошо ауыр.
БАБУЛ II [рус. бобыль] (Р: бобыль; И.: loner; T: bekâr) и. һойл.
Яңғыҙ, яңғыҙаҡ, ғаиләһеҙ кеше. □ Бобыль (одинокий, бессемейный человек). Ба-бул булып йәшәу.
БАБУНӘЖ [фарс. (Р: ромашка; И.: camomile; T.: papatya) и. бот. кит.
Аҡ сәскә. □ Ромашка (лат. Matricaria). Бабунәж голләмәһе.
БАБУР ЕҢГӘ (Р: сноха, ухаживающая за женихом и невестой; И.: senior daughterin-law; T.: yenge) и. этн.
Туй йолаһында кейәү менән кәләште ҡарай торған еңгә. □ Сноха, ухаживающая за женихом и невестой (в свадебном обряде). ■ Ике бабур еңгә ҡуялар, улар кейәуҙе ашата, эсерә, мунса яғып индерә. Экспедиция материалдарынан.
БАБҮНӘ [фарс. и. бот. кит. ҡар. бабунәж. Яланда ап-аҡ бабунәләр уҫә.
БАБЫ БОРСАҠ (борсағы-) и. бот. диал. ҡар. ноҡот борсағы. Бабы борсаҡ уҫтереу.
БАБЫҠАЙ и. диал. ҡар. бабҡай. Беҙгә бабыҡайым килде.
БАГАЖ [рус. < фр. bagage] (Р: багаж; И.: baggage; T: bagaj) и.
1. Пассажирҙың төрөп, үҙе менән юлға алған нәмәләре. □ Багаж (вещи, груз пассажиров). / Багажный. Багажым ауыр. Багаж менән юлға сығыу. ■ Бер әбей .. багажына ултырған да әлеге бер көйөн койләй. Р. Солтангәрәев.
2. Махсус вагонда, карап һәм самолёт-тың махсус бүлмәһендә оҙатылған пассажир йөгө. □ Багаж (груз пассажира, отправленный в специальном вагоне, в специальной комнате корабля и самолёта). Сумаҙандарҙы багажға тапшырыу.
3. кусм. Кемдецдер билдәле бер әлкәләге белем һәм мәғлүмәттәре. □ Багаж (знание и сведения у кого-то в определённой области). Белем багажы. Аҡыл багажы. Интеллект багажы. ■ Ул [Рәшиҙә]уҡыны, бик тырышты, ац багажы уҫте киңәйеп. Ҡ. Даян.
БАГАЖЛЫ (Р: с багажом; И.: having baggage; T: bagajlı) с.
Багажы булған. □ С багажом, имеющий багаж. Аэропортта багажлы кешеләр тегеләй-былай утеп йөрөйҙәр.
БАГАЖНИК (багажнигы) [рус.] (Р: багажник; И.: boot; T: bagaj) и.
Велосипед, мотоцикл, автомобилдең ваҡ багажды ҡуя торған урыны. □ Багажник. Әйберҙәрҙе багажникҡа һалығыҙ. ■ [Ғилман — Нәфисәгә:] Һин, ни... шым ғына әсә-йецә әйтерһең инде, машина багажнигын-да кустәнәс бар ине. Д. Бүләков. Шунда уҡ Батыр әкрен генә багажникты асты һәм тирә-яғына куҙ һалды. Н. Ғәйетбаев. Гузәл атаһының ҡулындағы сумкаһын алды, ә кейәуе салғыны өҫкө багажникҡа бәйләп ҡуйҙы. Ф. Янышев.
БАГАЖНИКЛЫ (Р: с багажником; И.: having a boot; T.: bagajlı) с.
58