Баш
Рус
Урыҫса-башҡортса һүҙлек, З. Ғ. Ураҡсин редакцияһында. II том. 107 бит
Һүҙлектәр буйынса эҙләү
ПОКАЛЫВАТЬ
ПОЙМЕННЫЙ, -ая, -ое һыубаҫар туғай ...ы, һыу баҫа торған, һыубаҫар; пойменные почвы һыубаҫар туғай ере; пойменное сено һыубаҫар туғай бесәне
ПОЙНТЕР м (порода собак) пойнтер (эт тоҡомо)
пойтИ сов. 1. барыу, китеү, китеп барыу; пойти в лес урманға барыу; он попрощался и пошёл ул хушлашты ла китеп барҙы 2. (о механизмах ) йөрөп (ҡуҙғалып) китеү; часы пошлИ сәғәт йөрөп китте 3. сыға башлау, аға башлау; из трубы пошёл дым мөрйәнән төтөн сыға башланы; из раны пошла кровь яранан ҡан аға башланы 4. (об осадках) яуа башлау; пошёл дождь ямғыр яуа башланы 5. китеү, үтеү; дальше дорога пошла лесом артабан юл урман эсләтеп китте 6. (поддаться на приманку) ҡабыу, эләгеү; на таких червей рыба пойдёт бындай селәүсенгә балыҡ ҡабыр 7. (поступить куда-л.) уҡырға инеү; он пошёл в институт ул институтҡа уҡырға инде 8. (найти сбыт) үтеү, үтә башлау; товар пошёл хорошо тауар яҡшы үтә башланы 9. (предназначаться , израсходоваться) китеү, кәрәк булыу; на халат пошло много шёлка халатҡа күп ебәк китте 10. (оказаться подходящим) барыу, килешеү; это платье пошло бы вам был күлдәк һеҙгә килешер ине 11. ҡуйыла башлау, күрһәтелә башлау; сегодня пойдёт новая картина бөгөн яңы картина ҡуйыла башлай 12. барыу, инеү; этот гвоздь не пойдёт в стену был ҡаҙау стенаға бармаҫ 13. в прош. вр. пошёл, пошла, пошли разг. (в знач. “ уходи ”, “ уйди ”) кит; пошёл вон! кит бынан! ♦ (пойти) по линии наименьшего сопротивления см. наименьший; пошла потеха см. потеха; пойти по миру см. мир; пошла писать губерния см. губерния; далеко пойти см. далеко
ПОКА нареч., союз и частица 1. нареч. әлегә, хәҙер(гә), әле; он пока учится ул әле уҡый; пока ничего не известно әлегә бер ни ҙә билдәле түгел; побудь пока здесь әлегә ошонда тороп тор 2. союз временной (в то время как) -ған-да/-гәндә, -ған/-гән саҡта (сағында); пока он учится, надо ему помочь уҡыған саҡта уға ярҙам итергә кәрәк 3. союз временной (до того времени как) -ғансы/-гәнсе, -ғанға/-гәнгә тиклем; жди здесь, пока я не приду мин килгәнсе, ошонда көтөп тор 4. частица; прост. (до свидания) хәҙергә хуш; ну, пока! ярай, хәҙергә хуш! ♦ пока что хәҙергә
ПОКАЗ м см. показать 1, 2
ПОКАЗАНИЕ с 1. күрһәтмә, күрһәтеү, һөйләү; расхождения в показаниях источников сығанаҡтар күрһәтмәләрендәге айырмалыҡтар 2. (алынған, бирелгән) мәғлүмәт, яуап; давать показания суду судҡа мәғлүмәт биреү; письменные показания подсудимого ғәйепләнеүсенән алынған яҙма мәғлүмәттәр 3. күрһәтеү; показание термометра термометрҙың күрһәтеүе
ПОКАЗАТЕЛЬ м; в разн. знач. күрһәткес; показатели культурного роста мәҙәниәт үҫешенең күрһәткестәре; показатель степени мат. дәрәжә күрһәткесе
ПОКАЗАТЕЛЬНЫЙ, -ая, -ое 1. (типичный) күренекле, ғибрәт алырлыҡ, ғибрәтле; показательные явления ғибрәт алырлыҡ күренештәр 2. (организованный для ознакомления) күрһәтмә; показательный суд күрһәтмә суд 3. (образцовый ) үрнәк, үрнәк (булырлыҡ); показательное хозяйство үрнәк хужалыҡ
ПОКАЗАТЬ сов. 1. кого-что, на кого-что; в разн. знач. күрһәтеү; показать спектакль спектакль күрһәтеү; показать больного врачу ауырыуҙы табипҡа күрһәтеү; показать, как пользоваться компасом компас менән нисек файҙаланырға кәрәклекте күрһәтеү; показать графически рост производительности труда хеҙмәт етештереүсәнлеге үҫешен график менән күрһәтеү; часы показали полночь сәғәт төн уртаһын күрһәтте 2. кого-что күрһәтеү, танытыу; показать себя хорошим работником үҙеңде яҡшы хеҙмәткәр итеп күрһәтеү 3. с союзом “что ” күрһәтеү; свидетель показал, что знает обвиняемого шаһит ғәйепләнеүсене белгәнлеген күрһәтте 4. (проучить ) күрһәтеү, уҡытыу, иманын уҡытыу; я ему покажу! күрһәтермен әле мин уға! ♦ не показать виду тышҡа сығармау, белдермәү; показать (свои) когти см. коготь; показать кузькину мать см. кузькин; показать кукиш в кармане см. кукиш; показать нос куда, где күренеү, килеп сығыу (берәй ергә); показать пример үрнәк күрһәтеү; показать пятки см. пятка; показать на дверь кому ҡыуып сығарыу
ПОКАЗАТЬСЯ сов. 1. (представиться ка-ким-л., чем-л.) күренеү, тойолоу; день ожидания показался мне годом көткән саҡта көн йыл булып тойолдо 2. (появиться) күренеү, пәйҙә булыу; вдали показалось селение йыраҡта ауыл күренде; из-за гор показалось солнце тауҙар артынан ҡояш күренде 3. (явиться) күренеү; (для осмотра) ҡаралыу; показаться врачу табипҡа күренеү ♦ небо с овчинку (в овчинку) показалось см. небо
ПОКАЗНОЙ, -ая, -ое 1. күрһәтә торған, күрһәтеүгә арналған; показной товар күрһәтә торған тауар 2. яһалма, күҙ буяу өсөн булған; показные слёзы яһалма күҙ йәше (юрамал илау)
ПОКАЗЫВАТЬ несов. см. показать 1—3
ПОКАЗЫВАТЬСЯ несов. 1. см. показаться 2, 3; 2. страд. от показывать
ПОКАЛЕЧИТЬ сов. кого-что; разг. имгәтеү, ғәрипләндереү
ПОКАЛЕЧИТЬСЯ сов.; разг. имгәнеү, ғәрипләнеү
ПОКАЛЫВАТЬ несов.; разг. сәнсеү, сәнсеп ауыртыу, сәнсеп-сәнсеп алыу; у меня в боку покалывает безл. ҡабырғам сәнсештерә
107
ПОЙМЕННЫЙ, -ая, -ое һыубаҫар туғай ...ы, һыу баҫа торған, һыубаҫар; пойменные почвы һыубаҫар туғай ере; пойменное сено һыубаҫар туғай бесәне
ПОЙНТЕР м (порода собак) пойнтер (эт тоҡомо)
пойтИ сов. 1. барыу, китеү, китеп барыу; пойти в лес урманға барыу; он попрощался и пошёл ул хушлашты ла китеп барҙы 2. (о механизмах ) йөрөп (ҡуҙғалып) китеү; часы пошлИ сәғәт йөрөп китте 3. сыға башлау, аға башлау; из трубы пошёл дым мөрйәнән төтөн сыға башланы; из раны пошла кровь яранан ҡан аға башланы 4. (об осадках) яуа башлау; пошёл дождь ямғыр яуа башланы 5. китеү, үтеү; дальше дорога пошла лесом артабан юл урман эсләтеп китте 6. (поддаться на приманку) ҡабыу, эләгеү; на таких червей рыба пойдёт бындай селәүсенгә балыҡ ҡабыр 7. (поступить куда-л.) уҡырға инеү; он пошёл в институт ул институтҡа уҡырға инде 8. (найти сбыт) үтеү, үтә башлау; товар пошёл хорошо тауар яҡшы үтә башланы 9. (предназначаться , израсходоваться) китеү, кәрәк булыу; на халат пошло много шёлка халатҡа күп ебәк китте 10. (оказаться подходящим) барыу, килешеү; это платье пошло бы вам был күлдәк һеҙгә килешер ине 11. ҡуйыла башлау, күрһәтелә башлау; сегодня пойдёт новая картина бөгөн яңы картина ҡуйыла башлай 12. барыу, инеү; этот гвоздь не пойдёт в стену был ҡаҙау стенаға бармаҫ 13. в прош. вр. пошёл, пошла, пошли разг. (в знач. “ уходи ”, “ уйди ”) кит; пошёл вон! кит бынан! ♦ (пойти) по линии наименьшего сопротивления см. наименьший; пошла потеха см. потеха; пойти по миру см. мир; пошла писать губерния см. губерния; далеко пойти см. далеко
ПОКА нареч., союз и частица 1. нареч. әлегә, хәҙер(гә), әле; он пока учится ул әле уҡый; пока ничего не известно әлегә бер ни ҙә билдәле түгел; побудь пока здесь әлегә ошонда тороп тор 2. союз временной (в то время как) -ған-да/-гәндә, -ған/-гән саҡта (сағында); пока он учится, надо ему помочь уҡыған саҡта уға ярҙам итергә кәрәк 3. союз временной (до того времени как) -ғансы/-гәнсе, -ғанға/-гәнгә тиклем; жди здесь, пока я не приду мин килгәнсе, ошонда көтөп тор 4. частица; прост. (до свидания) хәҙергә хуш; ну, пока! ярай, хәҙергә хуш! ♦ пока что хәҙергә
ПОКАЗ м см. показать 1, 2
ПОКАЗАНИЕ с 1. күрһәтмә, күрһәтеү, һөйләү; расхождения в показаниях источников сығанаҡтар күрһәтмәләрендәге айырмалыҡтар 2. (алынған, бирелгән) мәғлүмәт, яуап; давать показания суду судҡа мәғлүмәт биреү; письменные показания подсудимого ғәйепләнеүсенән алынған яҙма мәғлүмәттәр 3. күрһәтеү; показание термометра термометрҙың күрһәтеүе
ПОКАЗАТЕЛЬ м; в разн. знач. күрһәткес; показатели культурного роста мәҙәниәт үҫешенең күрһәткестәре; показатель степени мат. дәрәжә күрһәткесе
ПОКАЗАТЕЛЬНЫЙ, -ая, -ое 1. (типичный) күренекле, ғибрәт алырлыҡ, ғибрәтле; показательные явления ғибрәт алырлыҡ күренештәр 2. (организованный для ознакомления) күрһәтмә; показательный суд күрһәтмә суд 3. (образцовый ) үрнәк, үрнәк (булырлыҡ); показательное хозяйство үрнәк хужалыҡ
ПОКАЗАТЬ сов. 1. кого-что, на кого-что; в разн. знач. күрһәтеү; показать спектакль спектакль күрһәтеү; показать больного врачу ауырыуҙы табипҡа күрһәтеү; показать, как пользоваться компасом компас менән нисек файҙаланырға кәрәклекте күрһәтеү; показать графически рост производительности труда хеҙмәт етештереүсәнлеге үҫешен график менән күрһәтеү; часы показали полночь сәғәт төн уртаһын күрһәтте 2. кого-что күрһәтеү, танытыу; показать себя хорошим работником үҙеңде яҡшы хеҙмәткәр итеп күрһәтеү 3. с союзом “что ” күрһәтеү; свидетель показал, что знает обвиняемого шаһит ғәйепләнеүсене белгәнлеген күрһәтте 4. (проучить ) күрһәтеү, уҡытыу, иманын уҡытыу; я ему покажу! күрһәтермен әле мин уға! ♦ не показать виду тышҡа сығармау, белдермәү; показать (свои) когти см. коготь; показать кузькину мать см. кузькин; показать кукиш в кармане см. кукиш; показать нос куда, где күренеү, килеп сығыу (берәй ергә); показать пример үрнәк күрһәтеү; показать пятки см. пятка; показать на дверь кому ҡыуып сығарыу
ПОКАЗАТЬСЯ сов. 1. (представиться ка-ким-л., чем-л.) күренеү, тойолоу; день ожидания показался мне годом көткән саҡта көн йыл булып тойолдо 2. (появиться) күренеү, пәйҙә булыу; вдали показалось селение йыраҡта ауыл күренде; из-за гор показалось солнце тауҙар артынан ҡояш күренде 3. (явиться) күренеү; (для осмотра) ҡаралыу; показаться врачу табипҡа күренеү ♦ небо с овчинку (в овчинку) показалось см. небо
ПОКАЗНОЙ, -ая, -ое 1. күрһәтә торған, күрһәтеүгә арналған; показной товар күрһәтә торған тауар 2. яһалма, күҙ буяу өсөн булған; показные слёзы яһалма күҙ йәше (юрамал илау)
ПОКАЗЫВАТЬ несов. см. показать 1—3
ПОКАЗЫВАТЬСЯ несов. 1. см. показаться 2, 3; 2. страд. от показывать
ПОКАЛЕЧИТЬ сов. кого-что; разг. имгәтеү, ғәрипләндереү
ПОКАЛЕЧИТЬСЯ сов.; разг. имгәнеү, ғәрипләнеү
ПОКАЛЫВАТЬ несов.; разг. сәнсеү, сәнсеп ауыртыу, сәнсеп-сәнсеп алыу; у меня в боку покалывает безл. ҡабырғам сәнсештерә
107